In opdracht van PWN hebben wij in november–december 2025 een eDNA-onderzoek uitgevoerd naar de aanwezigheid van de Waterspitsmuis (Neomys fodiens) in poelen nabij het pompstation in Bergen-Noord. Deze strikt beschermde soort geniet bescherming onder de Omgevingswet (art. 11.54 Bal, Bijlage IX).
Aanleiding was het voornemen van PWN om lichte ingrepen en een natuur-inrichtingsmaatregel in het gebied uit te voeren waar jaren geleden een zichtwaarneming van de Waterspitsmuis werd gemeld. Conform de Handreiking Waterspitsmuis (Westra, 2025) is gekozen voor eDNA-onderzoek als efficiënte methode om de aan- of afwezigheid vast te stellen.
We hebben in vijf poelen mengmonsters verzameld: bodem- en watermonsters die in het laboratorium van Datura Molecular Solutions zijn geanalyseerd met qPCR. Uit het onderzoek bleek positieve detectie van Waterspitsmuis-DNA in één bodemmonster (deelgebied 4), terwijl de watermonsters negatief waren. Hiermee is de aanwezigheid van de soort in het plangebied aangetoond.
De resultaten bieden PWN handvatten om de voorgenomen werkzaamheden natuurvriendelijk uit te voeren, rekening houdend met de leefgebiedeisen van de Waterspitsmuis. Afhankelijk van de aard van de ingrepen kan worden gewerkt binnen de Gedragscode Soortenbescherming Drinkwaterbedrijven of is een Omgevingsvergunning vereist.
eDNA biedt een efficiënte, niet-invasieve methode om beschermde soorten in kaart te brengen – ideaal voor projecten waar balans tussen natuur en werkzaamheden centraal staat.
